عزيز الله بيات
472
تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )
جعفر خان فرزندش مأمور فتح اصفهان و يزد و بهبهان شد . در همين زمان عليمراد خان بناى تاختوتاز را به قلمرو ابو الفتح خان گذاشت تا سرانجام در اوايل سال 1195 هجرى اصفهان به كلى از قلمرو ابو الفتح خان خارج شد و طولى نكشيد كه شيراز هم سقوط كرد و صادق خان و فرزندانش كشته شدند . در اوايل سلطنت عليمراد خان ، آغا محمد خان قاجار مازندران و گيلان را تحت نفوذ خويش درآورد . عليمراد خان در سال 1198 هجرى ويس خان فرزند خود را مأمور سركوبى آغا محمد خان كرد . او در نزديكى گرگان از سپاهيان خان قاجار شكست خورد . در سال 1200 هجرى عليمراد خان عازم سركوبى جعفر خان زند شد كه در نواحى زنجان سر به شورش برداشته بود ، ليكن در مورچه خورت اصفهان درگذشت . بعد از مرگ وى جعفر خان فرزند صادق خان به سلطنت نشست و به فرمان وى دو سپاه مأمور سركوبى آغا محمد خان شدند كه هردو در نزديكى كاشان شكست خوردند ، جعفر خان بعد از اين شكست به شيراز گريخت و تا سال 1202 هجرى پيوسته بين زنديه و قاجاريه جنگ و نزاع بود تا آنكه در همين تاريخ جعفر خان به دست عدهآى از امراى زند كشته شد و صيد مراد خان زند جاى او را گرفت . در اين تاريخ لطفعلى خان زند فرزند جعفر خان سرگرم فتح بنادر خليج فارس بود . او پس از اطلاع از قتل پدر خود به سوى شيراز حركت كرد و پايتخت را از تصرف صيد مراد خان خارج ساخت و در سال 1203 هجرى خود به تخت نشست . در سال 1204 هجرى عازم شيراز شد . لطفعلى خان تاب مقاومت در خود نديد و ناچار به جانب دشتستان گريخت . آغا محمد خان پس از تصرف شيراز به تهران بازگشت . لطفعلى خان بار ديگر از دشتستان به شيراز آمد و آن شهر را به كمك حاجى ابراهيم خان كلانتر به تصرف خود درآورد و در سال 1205 هجرى براى مقابله با آغا محمد خان به سوى شمال لشكر كشيد ، اما به فتح اصفهان موفق نشد . هنگامى كه به شيراز برگشت حاجى ابراهيم خان كلانتر از غيبت او استفاده كرد و به او خيانت ورزيد و از پذيرفتن لطفعلى خان به شيراز خوددارى كرد . چون سپاهيان لطفعلى خان از دور او پراكنده شدند ، وى ناگزير به بنادر جنوب گريخت . مصطفى خان قاجار دولو به شيراز آمد و از جانب آغا محمد خان حكومت آن شهر را به حاجى ابراهيم كلانتر سپرد . در سال 1206 هجرى آغا محمد خان شخصا به دفع لطفعلى خان آمد . خان زند به ناچار به كرمان گريخت و با